6 Heide bij monument

Hei bij het verzetsmonument in het Evertsbos

Je bent net via de es van Anloo het Evertsbos ingereden. Voor 1972 was dit gebied eigendom van de familie Everts. In 1914 werd het eerste bos geplant op grond die de heer Everts stukje bij beetje had aangekocht. Hij heeft het bos aangelegd omdat hij als houtimporteur met het rooien van bomen zijn geld had verdiend en hij wilde wat goeds terug doen voor de natuur. Het Evertsbos heeft een grote variatie aan bomen, bijvoorbeeld lariks, fijnspar, grove den, eik, Amerikaanse eik. Maar ook vennen, heidevelden, hunebedden, grafheuvels en een Pinetum, waar sinds 1953 een uitgebreide coniferencollectie is aangeplant. Waar je nu gestopt bent zie je een oorlogsmonument op de plek waar in de 2e wereldoorlog een onderduikershol zat. Er is een informatiepaneel waarop je de geschiedenis van deze plek kunt lezen.

monument
Elke steen staat voor een persoon die in dit gebied gefusilleerd is.

Een stukje wandelen?

Het is zeker interessant om hier een eindje te gaan lopen over de hei. Je kunt het paadje volgen langs het monument en dan aan het eind bij het bankje naar rechts, helemaal om de heide heen. Je kunt ook naar links gaan, daar is een natter gedeelte. Of je loopt gewoon weer terug als je genoeg gezien hebt.

Drie soorten heideplanten

Er zijn 3 soorten heideplanten die je hier kunt aantreffen. Struikhei groeit op het droge zand, dophei zie je op de nattere plekken. En kraaihei staat vaak meer aan de schaduwkant of de noordkant van een heuveltje. En soms staat alles door elkaar!

Struikhei
Bloeitijd juli-herfst
Dophei, met grotere (hier uitgebloeide) bloemetjes aan de uiteinden van de stengel.
Bloeitijd juni-herfst
Kraaihei, hier met oude vruchtjes en aan de top hele kleine bloemetjes.
Bloeitijd april-mei

Heideplanten zijn pioniersplanten. Ze verschijnen op zandgronden waar geen enkele andere plant voedingsstoffen kan vinden, ze kunnen op zure en voedselarme bodem leven. Heide is een mooie samenwerking aangegaan met een speciale schimmel (mycorrhiza noem je zo’n samenlevingsvorm).

De schimmel zorgt ervoor dat er stikstof en fosfor vrij komt uit dood plantenmateriaal en geeft dat aan de heide, die deze stoffen nodig heeft om te groeien. In ruil geeft de heideplant suikers terug aan de schimmels. Zo heeft de heideplant een groot voordeel op arme grond ten opzichte van andere planten als het pijpestrootje. Maar doordat er heide groeit wordt de bodem rijker aan voedingsstoffen. Zo wordt de bodem geschikt gemaakt voor andere planten om te gaan groeien. Dit en de stikstofdepositie maakt het voor de hei dus wel lastig om te overleven, omdat uiteindelijk andere planten en ook bomen de plek gaan innemen. Door begrazing en soms afplaggen van de bodem probeert men de hei in stand te houden.

Zonnedauw

Ronde zonnedauw

Op plaatsen waar de rand van een vennetje in de winter onder water staat en in de zomer uitdroogt kun je ronde zonnedauw vinden. Het is de meest algemene van de zeldzame zonnedauwsoorten. Een vleesetend plantje dat op heel arme gronden kan groeien. De blaadjes zijn ongeveer zo groot als ons vroegere dubbeltje, het is dus even goed zoeken als je ze wilt vinden. Maar als je ze eenmaal herkent zie je ze opeens “overal”.


Omdat de soort zijn dieet aanvult met kleine insecten kan de zonnedauw gedijen op plekken waar andere plantensoorten het niet redden. Die kunnen daar niet genoeg voedingsstoffen uit de arme bodem halen. Insecten blijven aan de plakkerige haren van de ronde bladeren hangen en worden dan verteerd door enzymen. Deze enzymen zitten in het sap dat de haren afscheiden.

Doordat er steeds meer stikstof neerdaalt in de natuur en door verdroging wordt het steeds lastiger voor de zonnedauw om een goed plekje te vinden.

Naaldbomen

Tip: Zoek de plant

Om naaldbomen uit elkaar te houden kun je kijken hoe de naalden staan:
Spar = Solo: 1 naald
Den = Duo: 2 naalden bij elkaar
Larix = Legio: veel naalden bij elkaar
en een kerstboom is geen dennenboom😉

Solo
Duo
Legio
De enige van de 3 die alle naalden laat vallen in de winter.

Als je rechtdoor loopt naar de bosrand tref je mooie grote naaldbomen, daar kun je meteen even de test doen om te zien hoe het met de naalden zit.

hei bij monument
Er staan mooi grote rododendrons tegenover het verzetsmonument. Prachtig gezicht als ze bloeien in mei/juni (foto genomen op 3 juni 2021).

Heideblauwtje

Van juni tot augustus vliegen hier op de hei kleine, blauwe vlindertjes rond: het zijn heideblauwtjes. Het vrouwtje is meer bruin dan blauw. Het is een schaars vlindertje in Nederland, staat als kwetsbaar op de rode lijst. Maar hier op dit stukje hei gaat het goed met deze soort. Ze leven graag op wat meer open plekken in de hei, op de grens van droog en nat. Als waardplant voor de rupsen kan vooral struikhei of dophei dienen, maar vlinderbloemige planten als rolklaver of stekelbrem worden ook wel gebruikt om eitjes op te leggen. De vlinders halen nectar bij de bloemetjes van struikhei, dophei of muizenoor, allemaal aanwezig hier.

Parende heideblauwtjes
Heideblauwtje (m)
12 juli 2021
Heideblauwtje (v)
12 juli 2021

Paddenstoelen

In de herfst zijn er veel paddenstoelen te zien in het Evertsbos. Zeker de moeite waard om dan een wandeling te maken langs de hei en door het bos. De gele rondwandeling die op deze stopplek langs de hei gaat is ongeveer 5 kilometer. Via de link onderaan kun je meer informatie vinden over deze wandeling.

Minipaddenstoeltjes in het mos en tussen de dennennaalden zijn er in vele soorten en maten te vinden (20 november 2021)
Geringde vlekplaat op koeienmest (20 november 2021)

De geringde vlekplaat komt voor op de stevige mest van koeien in begraasde heidevelden en schrale graslanden. Deze stevige mest bevat veel meer plantenresten dan mest van koeien in weilanden met sappig groen gras, waar dunne mest met minder plantenresten wordt geproduceerd.

Op de hei hier lopen zowel koeien als schapen te grazen. Je vindt dus best veel poep. Boeiend om daar eens goed naar te kijken, want er kan van alles op en in leven. Ook kun je goed zien dat de poep langzaam afgebroken wordt: oudere koeienvlaaien worden korrelig en vallen uit elkaar. Misschien zie je mooie blauwe mestkevers ijverig bezig om bolletjes mest weg te brengen.

Mestkever bezig met het opruimen van mest. De mest wordt gebruikt als voedsel voor de larven of voor zichzelf.
(23 september 2021)

Verder op de fiets

Als je hier genoeg gezien hebt kun je weer verder op de fiets. De route gaat richting het Hunzedal. Je fietst een stuk langs de flank van de Hondsrug voordat je Breevenen binnenkomt, een nieuw natuurgebied.

terug naar de fietsroutebeschrijving


Meer informatie:

Naar de fietsroute beschrijving

actueel Anlooer Diep bever bos braakbal dieren Drentsche Aa duinen Duunsche Landen es hei heide heksensnot Hondsrug hunebed hunze ijstijd insect insecten kikker korstmos kunstmest kwelwater kymelsberg libel mest mierenbroodje mol mos muis paddenstoel plant planten reiger samenwerking schapen schimmel sporen strubben vlinder vogel weilanden wind zand zoogdier